2024-09-30 09:15:21 Źródło: Agencja informacyjna Xinhua Autorzy: Jiang Fan, Huang Yaoman, Lu Xing.

VIDEO -klikinij w obrazek

Podczas parzenia herbaty na tradycyjnym piecu wyjmują colę z dużej, czterodrzwiowej lodówki, aby ugościć gości; wieszają w domu futro ze zdobyczy ich przodków w epoce  pozostawione w spadku, często gromadzą się na betonowym placu w centrum wioski, aby zatańczyć „taniec z nożem”... W gminie narodowej Damu Lhoba, w powiecie Medog, w prefekturze Nyingchi w Tybetańskim Regionie Autonomicznym, połączenie tradycji i nowoczesności można zobaczyć wszędzie.

Lud Lhoba jest jedną z chińskich  mniejszości etnicznych o niewielkiej populacji. Większość z nich mieszka w wysokogórskim kanionie na zachód od wielkiego zakola rzeki Yarlung Zangbo. Przez nieco ponad 70 lat lud Lhoba „przebiegł” całą drogę od kultury prymitywnych plemion do nowoczesności. Wygodny transport, prosperujące gałęzie gospodarki, równe szanse edukacyjne i prawa polityczne połączyły dawną „wyspę płaskowyżu” ze światem zewnętrznym, a lśniąca kultura etniczna Lhoba stanowiła unikalny element krajobrazu modernizacji w stylu chińskim.

Tsering Lhamo, 4-letnie dziecko z wioski Damu,  w Gminie Ludu Damu Lhoba w powiecie Medog, aby ugościć gości bierze napoje ze swojej lodówki (zdjęcie zrobione 25 kwietnia).
(Zdjęcie Xinhua/Jiang Fan)

Cztery pokolenia, każde inne

Powiat Medog znajduje się u południowego podnóża wschodniej części Himalajów, w środkowym i dolnym biegu rzeki Yarlung Zangbo. Od czasów starożytnych wysokie górskie doliny i gęste lasy izolowały go od świata zewnętrznego. Przed pokojowym wyzwoleniem Tybetu, lud Lhoba mieszkający tutaj żył z myślistwa i uprawiał ziemię metodą wypalania, zachowując prymitywną organizację wsi i prymitywne życie plemienne  był pogardzany przez feudalnych właścicieli pańszczyźnianych jako „dzikusi”.

Dziś lud Lhoba osiągnął dostatnie życie wraz z innymi grupami etnicznymi w Chinach i zmierza w kierunku dostatniego życia. Niektórzy z nich wyszli z gór i zostali wybrani na deputowanych do Narodowego Kongresu Ludowego lub członków Chińskiej Ludowej Politycznej Konferencji Konsultacyjnej, aktywnie uczestnicząc w polityce i tworzeniu polityki.

47-letni Suolang, sekretarz grupy partyjnej Damu Village, był świadkiem rozwoju i zmian w swojej rodzinnej miejscowości na przestrzeni ostatnich kilku dekad. Damu Village jest jedną z czterech administracyjnych wiosek w Gminie Ludu Damu Lhoba, z łączną liczbą 91 gospodarstw domowych i populacją 345 osób.

Solang założył tradycyjne stroje Lhoba na swoje codzienne ubrania, aby pokazać je reporterom (zdjęcie zrobione 25 kwietnia). (Zdjęcie Xinhua/Jiang Fan)

Solang powiedział: „Mój ojciec opowiadał mi, że kiedy był dzieckiem, żył z polowań i jedł dzikie warzywa. Zasianą przez niego kukurydzę często zjadały dziki. Jego życie było bardzo prymitywne. Jestem pierwszą osobą w rodzinie, która opuściła Tybet”. Obecnie jego najstarszy syn prowadzi koparkę we wsi, jego najmłodszy syn  po ukończeniu uniwersytetu pracuje w Linzhi, a jego wnuk jest w szkole podstawowej. „Od mojego ojca do moich wnuków, życie każdego pokolenia w naszej rodzinie jest bardzo różne”.

Sangjie Cuomu, mieszkanka wsi Damu, parzy herbatę w domu. Według niej, ten piecyk został przywieziony przez jej rodzinę górską drogą z odległości ponad 100 kilometrów, w czasach zanim droga została otwarta dla ruchu. Jest pamiątkowy (zdjęcie zrobione 25 kwietnia). (Zdjęcie Xinhua/Jiang Fan)

Medog było kiedyś znane jako „Wyspa Wyżyny”. Dopiero otwarcie drogi Zhamo w 2013 r. zakończyło historię „izolacji” w tym miejscu.

Solang dorastał w gęstych lasach Medog. Zanim droga została otwarta, często chodził z mieszkańcami wsi do oddalonego o sto kilometrów powiatu Bomi, aby przywieźć to, co zaspakaja najzwyklejsze codzienne potrzeby. Każda podróż w obie strony zajmowała pół miesiąca.

W 2002 r., jako członek wiejskich władz, Solang przeszedł pieszo do Bomi, następnie pojechał samochodem do Lhasy, a następnie wsiadł do samolotu. Dojazd na naukę w Hebei zajął mu 9 dni. To był również jego pierwszy wyjazd poza Tybet.

Tęsknota za „światem zewnętrznym” zabrała go do szerszego świata.

„Odwiedziłem miejsca, o których moi przodkowie nigdy nie pomyśleli, zobaczyłem piękne góry i rzeki ojczyzny i miałem własne pomysły na rozwój wsi”. Powiedział.

Wiejska droga w Gminie Ludu Damu Lhoba, w powiecie Medog (zdjęcie z drona, zrobione 23 kwietnia). (Zdjęcie Xinhua/Jiang Fan).

W 2014 r. Suolang został wybrany na przedstawiciela do Kongresu Ludowego Prefektury Linzhi. Udał się do Pekinu, Guangdong, Fujian... W miarę jak podróżował dalej, wizja Suolanga stawała się coraz szersza. To, co sprawiło, że poczuł się najbardziej spełniony, to pomoc swojej rodzinnej miejscowości w rozwoju i postępie poprzez wypełnianie swoich obowiązków.

W 2016 r. Suolang zaproponował  transformację gruntów rolnych w wiosce Damu, która została wdrożona w następnym roku. Po transformacji gruntów rolnych plony kukurydzy we wsi wzrosły z 500 do 600 catties* na mu do 1500 do 1900 catties na mu; w 2018 r. Suolang i władze gminy wspólnie zaproponowały ochronę kultury ludu Luoba i poprosiły mieszkańców o zbieranie  i zadbanie o tradycyjne stroje i naczynia oraz przedmioty codziennego użytku. Obecnie taniec z nożami ludu Luoba jest powszechnie przekazywany młodszemu pokoleniu podczas nauki w szkole...

Suolang (pierwszy od prawej) prowadzi dla młodszego pokolenia naukę „tańca z nożami” na placu w centrum wioski (zdjęcie zrobione 25 kwietnia).
(Zdjęcie Xinhua/Jiang Fan)

„Ostatni łowca” ma nowy zawód
Tashi, 52-letni mieszkaniec wsi Damu, ma w swoim domu drewniane skrzydło, które jest jego własnoręcznie zbudowanym „Muzeum Myśliwych”. Wisi w nim wiele skór zwierzęcych – to świadectwo jego młodości - był wtedy myśliwym.

Teraz Tashi odłożył strzelbę i został leśniczym.

Transformacja Tashi to także mikrokosmos transformacji życia narodowego ludu Lhoba.

Dziedziniec domu Tashi (zdjęcie zrobione 25 kwietnia). Zdjęcie Xinhua/Jiang Fan)

Kiedy był młody, Tashi był jednym z najlepszych myśliwych w wiosce. „Kiedy byłem w najlepszej formie, mogłem polować za trzech Tybetańczyków”. Powiedział, że w tamtym czasie młodzi ludzie we wsi chodzili na polowania w grupach po trzy lub cztery osoby i przebywali w lesie przez ponad tydzień.

Góry są jałowe, a transport jest niewygodny. Polowanie od tysięcy lat stanowi źródło utrzymania mieszkańców Lhoby, choć jest niezwykle trudne i niebezpieczne.

W latach 90. Tybetański Region Autonomiczny wydał akty wykonawcze do ustawy Chińskiej Republiki Ludowej o ochronie dzikiej przyrody. W 2000 roku Tashi i mieszkańcy wioski oddali swoje strzelby, zaprzestali polowań i zostali strażnikami wioski.

„Nie mogę już wyrębywać drewna ani polować. Na początku byłem trochę niezadowolony, ale władze wioski powtarzały nam, jak ważna jest ochrona przyrody, a nasze życie staje się coraz lepsze. Nie musimy już polować, więc teraz sam zostałem obrońcą przyrody” – powiedział Tashi.

Teraz Tashi założył gospodarstwo rolne i posadził drzewa herbaciane. Jako leśniczy nadal zarabia 6000 juanów rocznie, a jego całkowity roczny dochód wynosi prawie 100 000 juanów. „W przeszłości to, czy będziemy mieli dość jedzenia, zależało od Boga, nie mówiąc już o opiece medycznej i edukacji… Teraz nasze życie jest tak dobre, że ludzie nie mogą w to uwierzyć”. Można zdobyć dobre wykształcenie, najmłodszy syn właśnie ukończył Uniwersytet Tybetański.

Pewnego dnia w 2020 roku Tashi znalazł we wsi ranną płomykówkę, zwierzę objęte ścisłą ochroną. Próbował wszelkich środków, żeby ją uratować. „Gdyby to było w przeszłości, zdecydowanie zabiłbym ją i sprzedał. Ale teraz, kiedy uratowałem jej życie, nadal mi na niej zależy. Czuję się zupełnie inaczej” – powiedział Tashi.

Błyszcząca wizytówka kulturalna

Wraz z otwarciem dróg i zmianami w stylu życia wioska Damu nie tylko dokonała niewyobrażalnego skoku w rozwoju gospodarczym, ale także osiągnęła znakomite wyniki w zakresie ochrony kultury.

Po odwiedzeniu Guangdong i Fujian, po przestudiowaniu ich gospodarki wiejskiej, gospodarki leśnej i branży uprawy herbaty, Suolang miał nowe pomysły dotyczące rozwoju wioski. Poprowadził mieszkańców wioski do nauki w gminie Beibeng w powiecie Medog, gdzie po raz pierwszy promowano uprawę herbaty  i w końcu zdecydował się zasadzić krzewy herbaciane w wiosce Damu.

Obecnie obszar upraw herbaty w wiosce Damu wynosi ponad 400 akrów. Oczekuje się, że w tym roku zbiór nastąpi na ponad 200 akrów i zebrane zostanie prawie 40 000 kilogramów zielonej herbaty, co przyniesie ponad 1 milion juanów dochodu dla wsi.

„Nigdy nie czytałem książki, ale gdy zostanę posłem do Ogólnochińskiego Zgromadzenia Przedstawicieli Ludowych, będę prosić o rady innych posłów i podczas wykonywania swoich obowiązków będę czerpać z dobrych praktyk i doświadczeń” – powiedział Solang. Dziś wieś Damu ma 5 przedstawicieli do Kongresu Ludowego na poziomie miasteczka, 1 zastępcę do Kongresu Ludowego na szczeblu powiatu i 1 członka CPPCC.

Większość głównych domów mieszkańców Lhoba w wiosce Damu to budynki z betonu imitujące budynki na palach. Są przestronne i jasne, ciepłe zimą i chłodne latem. Urządzenia gospodarstwa domowego, takie jak duże telewizory, trzydrzwiowe lodówki i pralki bębnowe, nie różnią się zbytnio od tych na obszarach wiejskich na obszarach bardziej rozwiniętych. Wielu mieszkańców wsi ma również w swych gospodarstwach samochody.

Widok z lotu ptaka na wioskę Damu (zdjęcie z drona, zrobione 23 kwietnia). Zdjęcie Xinhua/Jiang Fan)

Branża herbaciana w Gmininie Ludu Lhoba objęła wszystkie wsie administracyjne w gminie, gospodarka leśna również stale się rozwija, a kultura ludu Lhoba jest przekazywana z pokolenia na pokolenie.

W 2022 r. ukończono budowę Ludowej Wystawy Ludu Lhoba w gminie Damu, a zespoły artystyczne z Lhoby często pojawiały się w działaniach kulturalnych na poziomie regionu autonomicznego, miasta i powiatu... W 2022 r. gmina Damu została uznana za modelową gminę  etniczną w programie "Jedność i postęp" w Tybetańskim Regionie Autonomicznym.

1mu - chińska jednostka powierzchni =0.07 ha
1catti - chińska jednostka ciężaru = 0,5 kg