03.10.2025 Źródło: Agencja Prasowa Xinhua via tibet.cn

Wchodząc do Skarbca Śnieżnego Miasta w Pałacu Potala, wpisanym na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO, można zobaczyć grę światła i cienia, która odsłania długą historię chińskiej integracji narodowej na przestrzeni tysiącleci...

Reliefowe malowidła ścienne po obu stronach holu Skarbca przedstawiają doniosłe wydarzenie, jakim był przyjazd księżniczki Wencheng do Tybetu ponad 1300 lat temu, oraz podróż Piątego Dalajlamy do Pekinu w 1652 roku na audiencję u cesarza Qing Shunzhi. Po środku tych malowideł, na trójwymiarowym ekranie o wysokości około 10 metrów, można zobaczyć rzadkie artefakty, takie jak niebiesko-biały dzban z czasów dynastii Yuan z motywem feniksa i piwonii oraz perłową mandalą. Pani Cai z Zhongshan w prowincji Guangdong obserwowała tę scenę z zapierającym dech w piersiach natężeniem, unosząc telefon, aby uchwycić obraz, na który patrzyła z podziwem.

„Uważam za niezwykle ważne to, że w w Skarbcu Śnieżnego Miasta docenieono historyczne pamiątki wymiany, interakcji i integracji między grupami etnicznymi mojego kraju począwszy od czasów starożytnych” – powiedziała pani Cai.

Zwiedzający odwiedzają wystawę (zdjęcie zrobione 5 września 2025 r.). [Foto Agencji Xinhua, Chunla].

Wystawa „Świadek i Obserwator: Budowanie Silnego Poczucia Wspólnoty Narodu Chińskiego” jest sponsorowana przez Biuro ds. Zabytków Kulturowych Tybetańskiego Regionu Autonomicznego i została zorganizowana przez Administrację Pałacu Potala. Wystawa, której przygotowanie zajęło trzy lata, została oficjalnie otwarta 31 grudnia 2024 r. Do tej pory odwiedziło ją ponad 500 000 osób, średnio ponad 2000 dziennie.

Wystawa, skupiona wokół tematów „Jedna Rodzina” i „Nowa Era”, prezentuje ponad 300 artefaktów z kolekcji Pałacu Potala, które ucieleśniają jedność narodową, w tym: thangki, posągi, porcelanę i sutry zapisane na liściach palmowych. W sposób systematyzujący przedstawia ona historyczny związek Tybetu z ojczyzną. Ponad 100 z tych artefaktów jest prezentowanych jest po raz pierwszy.

Jednym z artefaktów jest pozłacany, brązowy posąg Buddy Siakjamuniego, zamówiony przez dwór cesarski w okresie panowania Yongle dynastii Ming. Na cokole posągu w kształcie lotosu wyraźnie wyryto regularną inskrypcję „Shi w okresie Yongle Wielkiej Dynastii Ming”. Pojedynczy znak „Shi” (Shi) bezpośrednio obrazuje bliską podporządkowaną relację między Tybetem a ówczesnym rządem centralnym dynastii Ming.

Schematyczny model złotej konstrukcji dachu Pałacu Potala (zdjęcie z 5 września 2025 r.). [Foto Agencji Xinhua, Chunla].

Ponadto, torebki herbaty i metki herbaciane związane ze Starożytnym Szlakiem Herbaty i Koni, prezentowane po raz pierwszy, szczególnie przyciągają wzrok. Stare torebki herbaty i cętkowane metki herbaciane świadczą o śladach wymiany handlowej, w żywy sposób odtwarzając barwną historię tego, jak handel Szlakiem Herbaty i Koni sprzyjał przepływowi towarów i pogłębiał integrację kulturową różnych grup etnicznych.

„Niektóre artefakty, choć prezentowane nie po raz pierwszy, opowiadają jednak historię »jednej rodziny« narodu chińskiego” – powiedział Pu Zhi, zastępca dyrektora administracji Pałacu Potala. Tabliczka długowieczności cesarza i cesarskie paciorki podarowane przez cesarza Qianlonga w sali wystawowej stanowią bezpośrednie historyczne świadectwo sprawowania suwerenności przez rząd centralny nad Tybetem. Niebiesko-biała misa na wysokiej nóżce z czasów panowania Xuande z dynastii Ming, cesarski dzwonek i tłuczek z czasów panowania Qianlong z dynastii Qing oraz brokatowa thanka przedstawiająca historię Dżataki Panczenlamy – wszystkie noszą wyraźne elementy integracji kulturowej, szkicując mikrokosmos powstawania i rozwoju narodu chińskiego.

Kolejnym atutem tej wystawy jest jej uderzająca równowaga między ochroną zabytków kultury a innowacyjnością ekspozycji. Aby chronić cenne zabytki, wystawa wykorzystuje gabloty o niskiej zawartości tlenu i kontrolowanej temperaturze, tworząc zabytkom „barierę bezpieczeństwa”. Najnowocześniejsza technologia również sprzyja immersyjnym doznaniom wizualnym. Cyfrowe wyświetlacze 3D i cyfrowa ściana dotykowa w żywy sposób przedstawiają historię budowy Pałacu Potala, oferują dogłębną interpretację estetyki architektonicznej i mądrości starożytnej architektury tybetańskiej oraz prezentują konserwację i wykorzystanie cennych starożytnych tekstów, takich jak sutry zapisane na liściach palmowych.

Pałac Potala jest ważnym świadkiem wspólnego dziedzictwa chińskiej cywilizacji, ukształtowanego przez Hanów, Tybetańczyków, Mongołów, Mandżurów i inne grupy etniczne. Ta wystawa nie tylko odzwierciedla historię, ale także wybiega w przyszłość. „Będziemy nadal wykorzystywać relikty kulturowe jako narzędzie, aby ten tysiącletni pałac, Pałac Potala, nadal czuwał nad świetlaną przyszłością narodu chińskiego” – powiedział Pu Zhi.