14.11.2025 | Źródło: china.org.cn/Xinhua

Spektakl według „Eposu o królu Gesarze” w wykonaniu tybetańskiej grupy etnicznej podczas dziewiątego międzynarodowego festiwalu turystyki kulturalnej Manas w Autonomicznej Prefekturze Kizilsu w Kirgistanie, w Regionie Autonomicznym Sinciang-Ujgur w północno-zachodnich Chinach, 13 lipca 2023 r. (Foto: Xinhua/Zhang Yu)

W prowincji Qinghai w północno-zachodnich Chinach został w całości zrealizowany pierwszy etap projektu multimedialnej bazy danych o „Eposie o królu Gesarze”, dodając nową, cyfrową warstwę do wysiłków mających na celu zachowanie 1000-letniego tybetańskiego eposu.

„Epos o królu Gesarze” składa się z około 200 epizodów i jest uważany za jeden z najdłuższych eposów na świecie. Opowiada historię tybetańskiego króla-półboga, który pokonał swoich wrogów i pomógł zwykłym ludziom w XI wieku.

Projekt, zainicjowany w 2023 roku, miał na celu nagranie  ciągu trzech lat recytacji eposu. W pierwszej fazie realizacji projektu do recytacji wybrano 106 artystów w wieku od 6 do 86 lat z trzech głównych tybetańskich dialektów regionalnych.

Jak poinformował Wangchen Tsering, badacz z Centrum Ochrony i Badań nad „Eposem o królu Gesarze” w prowincji Qinghai, w pierwszej fazie projektu stworzono międzydialektową bazę danych zawierającą 23 księgi, ponad 3,1 miliona znaków tekstu i ponad 1020 śpiewanych fragmentów.

Ngawang Geleg, doradca projektu multimedialnej bazy danych, powiedział, że nowe nagrania cyfrowe nie tylko uchwycą charakterystyczne style wokalne pięciu starszych artystów, ale także utworzą pierwszą partię standardowych zasobów „audio+tekst”.

„Przejście od rozproszonej akcji ratunkowej do systematycznej ochrony, od lokalnego kultywowania dziedzictwa do międzyregionalnej współpracy i od najprostszych zapisów do wykorzystania edukacyjnego, to osiągnięcia stanowiące trzy główne kroki naprzód w ochronie i badaniach nad eposem” – powiedział Ngawang Geleg.

Jak poinformowały władze lokalne, pierwszy etap projektu został poddany ocenie ekspertów na początku listopada.

W ostatnich latach Qinghai aktywnie prowadziło wykopaliska, gromadziło i badało ustne i pisemne zapisy artystów ludowych związanych z „Eposem o królu Gesarze”. W 2023 roku w ramach działań na rzecz ochrony i badań opublikowano dwie książki o eposie – jedną po chińsku, a drugą po angielsku.

„Epos o królu Gesarze” był przekazywany ustnie przez śpiewaków, często niepiśmiennych pasterzy lub chłopów z południowo-zachodnich Chin, z Tybetańskiego Regionu Autonomicznego [Xizang], z Autonomicznego Regionu Mongolii Wewnętrznej w północnych Chinach i z Qinghai na północnym zachodzie.

Epos został wpisany na listę światowego niematerialnego dziedzictwa kulturowego w 2009 roku.