21.02.2025 | Źródło: China Daily | Autor: Jia Jinsheng

Zdjęcie lotnicze okwieconych drzew brzoskwiniowych rosnących wzdłuż Wielkiego Kanionu Rzeki Yarlung Zangbo, w Tybetańskim Regionie Autonomicznym [Xizang] w południowo-zachodnich Chinach, 1 kwietnia 2020 r. [Zdjęcie/Xinhua].

Rzeka Yarlung Zangbo-Brahmaputra-Jamuna, przepływająca przez Chiny, Indie i Bangladesz, jest jedną z rzek o największej objętości wody na świecie. Ciepły i wilgotny przepływ powietrza, blokowany przez Himalaje, zamienia się w obfite opady deszczu w odcinku rzeki Brahmaputra-Jamuna. Ponad połowa objętości wody płynącej z Chin do krajów położonych niżej trafia do rzeki Brahmaputra, przez całą rzekę Danba Qu i rzekę Xibaxia Qu. Ponadto inwestycje zrealizowane na tych rzekach same nie zużywają wody. Rozwój elektrowni wodnych w dolnym biegu rzeki Yarlung Zangbo nie ma negatywnego wpływu na całkowitą objętość wody w dorzeczu, ponieważ generuje energię wykorzystując grawitację. Po zakończeniu realizacji projektu roczny odpływ wody z rzeki będzie bardziej równomierny, co będzie korzystne dla rozwoju zasobów wodnych i zapobiegania katastrofom w krajach położonych w dolnym biegu rzeki.

W ostatnich latach, w obliczu przyspieszających zmian klimatycznych, na całym świecie ekstremalne zjawiska pogodowe występują częściej, z większą intensywnością i szerszym wpływem na środowisko. Środkowe i dolne odcinki rzeki Yarlung Zangbo-Brahmaputra-Jamuna są domem dla setek milionów ludzi. Lepszy rozwój i ochrona rzeki Yarlung Zangbo-Brahmaputra-Jamuna oraz poprawa zarządzania dorzeczem są kluczowe dla dostosowania się do zmiany klimatu, wyeliminowania ubóstwa, poprawy warunków życia, przyspieszenia wzrostu gospodarczego i zapobiegania powodziom i suszom wzdłuż rzeki.

Praktyki te są zgodne z międzynarodowymi konwencjami dotyczącymi transgranicznego rozwoju i ochrony rzek oraz służą wspólnym interesom krajów nadbrzeżnych. Rozwój energetyki wodnej w dolnym biegu rzeki Yarlung Zangbo jest pragmatycznym działaniem wynikającym z rzeczywistych potrzeb dostosowania się do zmiany klimatu, przestrzegania celów w ograniczaniu emisji dwutlenku węgla i uzyskaniu neutralności węglowej, promowania zielonej transformacji energetycznej oraz rozwoju społecznego i gospodarczego. Jest on również zgodny z prawami do przetrwania i rozwoju ludzi w górnych obszarach rzeki.

Chiny, jako jeden z wiodących krajów w zakresie technologii zapór i hydroenergetyki, opracowały najbardziej zaawansowany i kompletny łańcuch przemysłowy na świecie oraz solidny system norm technicznych. Chiny zawsze zachowywały odpowiedzialną postawę w rozwoju energetyki wodnej, przestrzegając zasad naukowego planowania, kompleksowych dyskusji, ostrożnego podejmowania decyzji i uporządkowanego rozwoju. Najwyższy priorytet nadaje się ochronie ekologicznej, dąży do harmonii między człowiekiem a naturą, równoważy wysokiej jakości rozwój i bezpieczeństwo, w pełni bierze pod uwagę potrzeby rozwoju energetyki wodnej i ochrony ekologicznej oraz w pełni uwzględnia możliwe skutki dla obszarów położonych w dolnym biegu rzek i uzasadnione obawy powiązanych krajów.

Rozwój hydroenergetyczny w dolnym biegu rzeki Yarlung Zangbo opiera się na dziesięcioleciach kompleksowych badań i rygorystycznych argumentach naukowych. W pełni uwzględnia środowisko geologiczne i ściśle przestrzega prawa o ochronie ekologicznej na płaskowyżu Qinghai-Tybet. Plan rozwoju ominął obszary wysokiego ryzyka katastrof geologicznych i łańcuch głównych katastrof geologicznych w dorzeczu, a bezpieczeństwo projektu i środki ochrony ekologicznej zostały wyjaśnione. Dlatego projekt nie będzie miał negatywnego wpływu na obszary dolnego biegu rzeki.

Wręcz przeciwnie, będzie sprzyjał zarządzaniu całym dorzeczem i obustronnie korzystnej dla obu stron współpracy między krajami nadrzecznymi. Wraz z rozwojem projektu Chiny tworzą i ulepszają również systemy monitorowania katastrof meteorologicznych, hydrologicznych i geologicznych dla dorzecza, dzięki czemu wczesne ostrzeganie o katastrofach i prognozowanie są jeszcze bardziej precyzyjne i zorientowane na czas rzeczywisty, wzmacniając w ten sposób możliwości zapobiegania katastrofom i ich ograniczania w dolnych biegach rzeki. Po zakończeniu projekt przyniesie korzyści krajom nadrzecznym poprzez regulację nadmiaru wody w porze deszczowej i uzupełnianie źródeł wody w miesiącach suchych.

Rząd Chin zawsze przywiązywał dużą wagę do transgranicznej współpracy nad rzekami i ustanowił praktyczne i skuteczne mechanizmy tej współpracy. Owocna wymiana i współpraca były prowadzone w zakresie zapobiegania katastrofom powodziowym i suszy, wymiany informacji hydrologicznych, wspólnych badań naukowych i budowy transgranicznych projektów rzecznych, przyczyniając się do rozwoju regionalnego i stabilności.

Przez dziesięciolecia, za pośrednictwem różnych mechanizmów współpracy, Chiny dzieliły się informacjami hydrologicznymi na temat sezonu powodziowego z sąsiednimi krajami, informowały o powodziach, suszach i innych zdarzeniach nadzwyczajnych, wspólnie budując i obsługując transgraniczne projekty rzeczne zgodnie z wysokimi standardami. Kraj prowadził międzynarodową współpracę w zakresie zarządzania kryzysowego i pomocy w przypadku klęsk żywiołowych, współpracował z krajami położonymi w dolnym biegu rzeki w celu zminimalizowania ryzyka i strat spowodowanych powodziami i suszami. Te wysiłki chroniły życie i mienie ludzi i zostały wysoko docenione i uznane przez powiązane kraje i instytucje międzynarodowe.

Podczas budowy i eksploatacji elektrowni wodnej na dolnym biegu rzeki Yarlung Zangbo Chiny będą utrzymywać ścisły kontakt z krajami położonymi w dolnym biegu rzeki w celu zapobiegania katastrofom i ich ograniczania, mając na uwadze dobro mieszkańców terenów nadbrzeżnych.

Autor jest wiceprezesem i sekretarzem generalnym Chińskiego Narodowego Komitetu ds. Dużych Zapór oraz honorowym prezesem Międzynarodowej Komisji ds. Dużych Zapór.

Poglądy autora niekoniecznie odzwierciedlają poglądy China Daily.