04.10.2026 r. | Źródło: CGTN

Sąsiedzkie spotkanie przy herbacie w nowym domu jednego z mieszkańców wsi Zimgag (w granicach miasta Xigaze, w Tybetańskim Regionie Autonomicznym / Xizang w południowo-zachodnich Chinach), 15 sierpnia 2025 roku. (Foto: Xinhua).

Od redakcji: Qiao Basheng, komentator problemów  bieżących CGTN, jest profesorem w Instytucie Badań nad Regionami Granicznymi Chin przy Uniwersytecie Pedagogicznym Zhejiang oraz wykładowcą na Północno-Zachodnim Uniwersytecie Nauk Politycznych i Prawa w Chinach. Artykuł odzwierciedla poglądy autora nie zawsze zgodne ze stanowiskiem CGTN.

"W wielu zachodnich narracjach Tybetański Region Autonomiczny (Xizang) wciąż określany jest mianem regionu „zamkniętego” i „zacofanego”. Nie ma lepszego sposobu na zweryfikowanie tych określeń w konfrontacji z rzeczywistością niż odwołanie się do faktów.

Rozwój, skok gospodarczy Tybetu (Xizang) stanowi doskonały przykład wysokiej jakości, zrównoważonego wzrostu – nowej filozofii rozwoju tej „śnieżnej Wyżyny”. W 2025 roku PKB regionu przekroczył próg 300 miliardów juanów (44,7 miliarda USD), co oznacza wzrost o 7,0% rok do roku i stanowi historyczne osiągnięcie. Osiem kluczowych wskaźników – od inwestycji w środki trwałe, przez dochody i wydatki budżetu publicznego, aż po dochód rozporządzalny mieszkańców na głowę – odnotowało najszybsze tempo wzrostu w całych Chinach.

W momencie utworzenia regionu autonomicznego w 1965 roku jego PKB wynosił zaledwie 327 milionów juanów; osiągnięcie pierwszych 100 miliardów juanów zajęło 50 lat, podczas gdy zdobycie kolejnych 100 miliardów (do poziomu 300 mld) zajęło zaledwie cztery lata.

Wzrost w tym regionie to nie tylko kwestia tempa, ale także jakości. Dynamicznie rozwija się dziewięć kluczowych gałęzi przemysłu, w tym czysta energetyka, zielona produkcja oraz turystyka kulturowa. Rozpoczęto budowę elektrowni wodnej w dolnym biegu rzeki Yarlung Zangbo; w ubiegłym roku region odwiedziło ponad 70 milionów turystów, którzy wydali łącznie przeszło 81 miliardów juanów. Przez ponad 99% dni w roku jakość powietrza jest tu dobra, co czyni Tybet jednym z najlepiej zachowanych pod względem ekologicznym regionów świata. To właśnie tutaj najdobitniej potwierdza się zasada, że ​​„czyste wody i zielone góry to bezcenne bogactwo”.

Ogólna poprawa dobrobytu mieszkańców stanowi żywy dowód na to, jaką drogą Chiny podążają w kwestii rozwoju praw człowieka. W dawnym Tybecie właściciele traktowali poddanych chłopów jak „mówiące bydło”. Dziś potomkowie milionów takich chłopów są gospodarzami tej ziemi. Szczęśliwe życie mieszkańców jest najważniejszym prawem człowieka, a przemiana codziennego życia w Tybecie stanowi tego najbardziej wymowne potwierdzenie.

W 2025 roku dochód rozporządzalny na mieszkańca Tybetu osiągnął poziom 33 600 juanów, a średnia długość życia wzrosła z 35,5 roku przed reformą demokratyczną do 72,5 roku. Tybet jako pierwszy region w Chinach wprowadził 15-letni system edukacji finansowany ze środków publicznych; pięciostopniowa sieć opieki medycznej obejmuje zarówno miasta, jak i obszary wiejskie, a przesyłki z e-sklepów – często z opcją „darmowej dostawy do Tybetu” – docierają bezpośrednio do domów rolników i hodowców.

Rozwój to nie tylko kwestia gospodarcza, lecz także polityczna, służąca jednoczeniu ludzi. Tybet realizuje cztery priorytety: stabilność, rozwój, ochronę środowiska i wzmacnianie bezpieczeństwa granic, dbając o to, by wszelkie działania rozwojowe sprzyjały jedności etnicznej i postępowi, chroniły jedność państwa, przeciwdziałały separatyzmowi oraz poprawiały warunki bytowe ludności. Do końca 2019 roku wszystkie 628 tysięcy zarejestrowanych mieszkańców Tybetu żyjących w ubóstwie zostało z niego wyprowadzonych, co oznacza historyczne wyeliminowanie skrajnego ubóstwa.

Walka z ubóstwem pozwoliła ludziom na nowo ułożyć sobie życie, a rozwój infrastruktury odmienił geograficzne oblicze regionu. Obecnie sieć drogowa Tybetu liczy łącznie 125 200 kilometrów, a po płaskowyżu kursują szybkie pociągi. Sieć połączeń lotniczych obsługuje ponad 200 tras, łącząc 84 miasta w kraju i za granicą. Linie przesyłowe energii elektrycznej – zwane „podniebnymi szlakami energetycznymi” – dostarczają prąd do domów, a sygnał 5G dociera na sam szczyt Mount Qomolangma (Mount Everest), najwyższej góry na Ziemi.

Ikoniczne zabytki Tybetu, takie jak Pałac Potala, świątynia Jokhang i Norbulingka, zostały wpisane na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO. Tybetańska opera, epos o królu Gesarze oraz tradycyjne kąpiele lecznicze znalazły się na Reprezentatywnej liście niematerialnego dziedzictwa kulturowego ludzkości UNESCO. Edukacja w języku tybetańskim jest włączona do krajowego systemu oświaty. Zarejestrowani mnisi i mniszki są objęci pełnym systemem zabezpieczenia społecznego. Zarzut „ludobójstwa kulturowego” upada sam z siebie.

Tak zwana kwestia Tybetu nigdy nie dotyczyła pochodzenia etnicznego, religii czy praw człowieka; jest to walka między separatyzmem a działaniami mającymi na celu jego zwalczanie. Wszelkie próby ignorowania osiągnięć rozwojowych Tybetu i dążenia do rozbicia Chin są sprzeczne z biegiem historii, prawem międzynarodowym oraz fundamentalną wolą ludu, którego członkowie są połączeni więzami krwi i dzielą wspólny los. Takie działania są skazane na porażkę.

Uprzedzenia wynikają z niewiedzy, a etykiety uproszczeń ustępują miejsca faktom. W miarę jak krok po kroku następuje rozwój Wyżyny, Tybet [Xizang] pisze nowy rozdział swej historii, prawdę, której żadna etykieta uprzedzenia nie może zakryć."